Paddenstoelen op het Landgoed

Netstelige heksenboleet

Het landgoed Bredius is een uniek gebied voor paddenstoelen. De combinatie van de ooit door de Rijn afgezette kleigrond en de lanen met oude eiken zorgen voor een bijzondere biotoop. Dit soort biotopen zijn in Nederland en de rest van Europa zeldzaam. Op dit soort landgoederen zijn speciale gemeenschappen van kleibospaddenstoelen ontstaan. Hiertussen zitten vaak heel zeldzame soorten.
Op het landgoed Bredius vinden we onder andere verschillende soorten boleten, russula’s, gordijnzwammen, amanieten, melkzwammen en vezelkoppen. Dit zijn paddenstoelen die gebonden zijn aan eik en beuk. Bijna alle bomen hebben een samenlevingsverband met schimmels. De vruchtlichamen van deze schimmels zien wij als paddenstoelen boven de grond verschijnen. De schimmeldraden in de bodem vormen een fijn netwerk rond de wortels van de boom. Daardoor kan de boom mineralen uit de bodem beter opnemen en worden de wortels tegen uitdroging beschermd. In ruil hiervoor profiteren de schimmels van de door de boomwortels afgescheiden glucose.

Holsteelkluifzwam

In de mosrijke bermen van het landgoed is ook veel te zien. Hier vind je onder meer de Zwartwordende wasplaat, het Sneeuwzwammetje, de Kapjesmorielje en de Holsteelkluifzwam.

Verschillende paddenstoelen die op landgoed Bredius voorkomen staan op de Rode Lijst. Dat betekent dat zij in hun voortbestaan bedreigd worden of als kwetsbaar worden gezien. Om dit unieke gebied te behouden is zorgvuldig beheer belangrijk. Dit betekent voor landgoed Bredius dat de oude eikenlanen, grasveldjes en bermen met rust gelaten moeten worden. Goed maaibeheer zorgt hier voor kansen voor deze bijzondere paddenstoelen. Met name verruiging van vegetatie en verstoring van de bodem zorgt voor het verdwijnen van soorten. Daarnaast heeft het dichtdrukken van de bodem, door het gebruik van te zware landbouwvoertuigen, hetzelfde effect.

De Werkgroep Paddenstoelen van KNNV/IVN inventariseerde hier de afgelopen jaren zo’n 250 soorten. Een aantal specifieke paddenstoelen voor dit gebied worden hieronder afgebeeld met een korte beschrijving.
Meer informatie: anjaknijff@hotmail.com.

 

Franjeamaniet
De franjeamaniet is een zeldzame paddenstoel uit de amanietenfamilie. Ook de Vliegenzwam die bekend is als de “rood met witte stippen” paddenstoel behoort hiertoe. De Franjeamaniet komt alleen voor op kalkhoudende kleigrond en bij eiken en beuken.Opvallend zijn de grove vlokken op de hoed die vaak over de hoedrand hangen en waar hij zijn naam aan dankt. Vanaf juni te vinden in het afgesloten gedeelte.
Rode Lijst: kwetsbaar


Netstelige heksenboleet – Boletus luridus
Een vrij forse zwam met groengele buisjes onder de grijsbruine hoed. De steel heeft een rood netwerk.
Een in Nederland vrij zeldzame boleet. Maar niet op het landgoed Bredius, waar deze paddenstoel massaal voorkomt. Soms worden 100 exemplaren per inventarisatie geteld. Te zien vanaf juni tot oktober.
Rode Lijst: kwetsbaar

Wortelende boleet – Boletus radicans
Vrij algemene boleet die voorkomt in lanen met eiken op kalkrijke kleigrond. Wordt bij beschadiging blauw (zie foto). Te vinden vanaf juli tot oktober. Een paddenstoel die de laatste jaren in Nederland in aantal toegenomen is.

 

 

Rode kleibosmelkzwam – Lactarius fulvissimus
Melkzwammen scheiden bij beschadiging een wit tot geelachtig melksap af. In Nederland komen ruim 50 verschillende soorten voor. Deze soort is zeldzaam en alleen te vinden in oude eikenlanen op rivierklei. Vanaf juli te vinden op landgoed Bredius.
Rode Lijst: kwetsbaar

 

Fijngegordelde melkzwam – Lactarius zonarius
Paddenstoelen met tot 15 centimeter grote okergele hoed met concentrische zones. Bij beschadiging geeft deze melkzwam wit melksap af. Matig algemeen in eikenlanen op kleigrond.

 

 

Paarssteelschijnridderzwam – Lepista personata
In grasland op voedselrijke kleibodem groeiend, vaak in heksenkringen. Ook in één van de boomgaardjes op landgoed Bredius is ieder jaar een mooie kring te zien.
Rode Lijst: kwetsbaar

 

 

Asgrauwe koraalzwam – Clavulina cinerea
Paddenstoel met een koraal-achtig vruchtlichaam van 3 tot 10 cm hoog. In het najaar op landgoed Bredius veel te zien in oude eikenlanen.

 

 

Bruine kleibosgordijnzwam – Cortinarius largus
Een paddenstoel die voorkomt bij eiken op voedselrijke klei. Op landgoed Bredius in het najaar te zien onder andere in heksenkringen groeiend van soms wel 60 exemplaren.
Behoort tot de familie Gordijnzwammen. Deze hebben allemaal een spinragachtig velum dat tussen de hoed en de steel zit. Als de hoed zich ontplooit blijft dit velum vaak als een gordijn (cortina) aan de hoedrand hangen. Niet alle paddenstoelen hebben dit velum.

 

Gezoneerde stekelzwam – Hydnellum concrescens
Komt met name voor in met eiken beplante schrale wegbermen. Wat dat betreft een vreemde eend op de kleigrond van landgoed Bredius, waar een grote groeiplaats met deze stekelzwammen te vinden is. In Nederland hebben we een groep van ongeveer 20 stekelzwammen die allen zeldzaam zijn. De Gezoneerde stekelzwam is hiervan de meest algemene. Stekelzwammen hebben in plaats van lamellen (plaatjes) of poriën (buisjes of gaatjes) stekels onderop de hoed. Rode Lijst: kwetsbaar

Zeemkleurig hazenoor – Otidea alutacea
Een paddenstoel die de vorm heeft van een kom die aan één kant ingesneden is. Met naar binnen gekrulde randen, waardoor het aan een oor doet denken. Vaak zijn meerdere exemplaren tot een bundel vergroeid.

 

 

Bokaalkluifzwam – Helvella acetabulum
Ook een soort van voedselrijke kleigrond en gebonden aan eik. Al vroeg in het voorjaar, vanaf april, te vinden. Kenmerkend zijn de plooien op de korte steel, die tot op de kom doorlopen en waar deze paddenstoel zijn naam aan dankt. Tot nu toe slechts op één plek op het landgoed te vinden, slechts enkele exemplaren, en ook niet ieder jaar.

 

Holsteelkluifzwam – Helvella elastica
Komt voor bij eiken op voedselrijke bodem. Klein paddenstoeltje, hooguit 10 centimeter hoog. Een bleke, holle steel met een lichtbruine, zadelvormige gelobde hoed.
Rode Lijst: kwetsbaar

 

 

Witte kluifzwam – Helvella crispa
Overal op landgoed Bredius kom je in de bermen de Witte kluifzwam tegen. Ook deze paddenstoel heeft een samenwerkingsverband met de eik en houdt een wat voedselrijkere, kalkachtige bodem.
Een witte paddenstoel met een opvallend geribde steel en een onregelmatig gelobde hoed. Kan vanaf juli gezien worden.